biosafety.kz

Биологиялық қауіпсіздік проблемаларының ғылыми-зерттеу институты

Микробиология зертханасы

ЕСПЕМБЕТОВ БОЛАТ АМАНБАЙҰЛЫ

Ветеринария ғылымдарының кандидаты, профессор, зертхана меңгерушісі

 

Биотехнология, микробиология, бактериялық және вирустық инфекциялардың диагностикасы, вакциналар мен микробқа қарсы препараттар мен бактериофагтарды жобалау саласындағы маман. 170-тен астам ғылыми еңбектердің авторы.

Білім және ғылым саласындағы жемісті жұмысы үшін Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитетінің (2013), Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің (2017) Құрмет грамоталарымен марапатталған. Облыстың дамуына қосқан үлесі үшін медальмен марапатталды (Жамбыл облысының әкімі 2021 ж.). 2017 жылы «NCGNTE» АҚ, Clarivate Analytics Ресей және ТМД елдері үшін «Ғылым көшбасшысы-2017» дипломымен марапатталды. «Агроөнеркәсіптік кешенді орнықты дамыту және ауыл шаруашылығы өнімдерінің қауіпсіздігі» саласындағы Ұлттық ғылыми кеңестің мүшесі (2020 жылдан). 2009 жылы Вашингтонда, АҚШ-та оқу курстарын аяқтады; Вена медициналық университетінде (Вена, Австрия) 2011 ж.; «П.А.Столыпин атындағы Ульянов мемлекеттік ауылшаруашылық академиясы (Ульяновск, Ресей) 2015-2017 жж.» Федералдық мемлекеттік бюджеттік жоғары кәсіптік білім беру мекемесі; Хоккайдо университеті 2018 ж. (Саппоро, Жапония).

ORCID ID – https://orcid.org/0000-0003-3312-4045

Scopus ID – 56058961000

Web of Science ID- M-7855-2015

b.yespembetov@biosafety.kz

+7(72636)7-22-28, вн. 126

Жобалар:

AP08855635 «Жылқының қызылшасын емдеуге арналған бактериофаг алу»
AP23489672 «Treponema Pallidum-пен күресу үшін жаңа фаг негізіндегі биологиялық препарат»
AP23485278

 

 «Тауықтардағы сальмонеллезді емдеуге арналған жаңа емдік препараттарды жасау үшін литикалық бактериофагтарды іздеу»

Зертхананың зерттеу бағыты:

  • Ветеринариялық препараттарды (вакциналар) әзірлеу;
  • Ветеринария және тамақ өнеркәсібіне арналған санациялаушы препараттар мен бактериофагтарды әзірлеу;
  • Бруцеллезге қарсы антимикробтық препараттар мен вакциналардың тиімділігі мен қауіпсіздігін клиникаға дейінгі зерттеу;
  • Бактериялық этиологиядағы аса қауіпті ауруларға эпизоотологиялық мониторинг жүргізу;
  • Жануарлардың бактериялық инфекциялары қоздырғыштары антигендерінің продуцент-штаммдарын алу;
  • Мемлекеттік тапсырыс бойынша вакциналарды әзірлеу және өндіру.

Зертхананың инновациялық әзірлемелері:

  • Профилактикалық және емдік препараттарға ғылыми-техникалық құжаттаманың 5 жинағы әзірленді;
  • Вакциналар мен микробқа қарсы препараттарды дайындау әдістеріне 5 патент алынды;
  • ОБК зертханасының қызметкерлерімен бірлесе отырып, ірі қара малға арналған туберкулезге қарсы вакцинаның 2 нұсқасы әзірленді;
  • «Полифаг» биопрепаратын өндіру технологиясы әзірленді;
  • «ESKAPE» қоздырғыштарына қарсы фаг препаратын алу технологиясы әзірленді;
  • «Streptophagum equi» биопрепаратын өндіру технологиясы әзірленді;
  • Конъюнктивалық қолдануға арналған B.melitensis Rev-1 штаммынан қой мен ешкіде бруцеллезге қарсы тірі құрғақ вакцина алу технологиясы әзірленді;
  • Жылқының эпизоотиялық лимфангитіне қарсы инактивацияланған вакцина сатылымға шығарылды.

  Зертхананың негізгі басылымдары:

  1. Yespembetov BA., Syrym NS., Zinina NN., Sarmykova MK., Konbayeva GM., Basybekov SZ., Mussayeva AK., Kanatbayev SG., Bazarbayev M., Siyabekov ST. Phenotypic and genotypic characteristics of Brucella isolates from the Republic of Kazakhstan / Tropical Animal Health and Production. Volume:51, Issue:8, P. 2361-2370. https://doi.org/10.1007/s11250-019-01941-y. Category Quartile Q2. CiteScore 2023 3.4, percentile – 60. Journal Impact Factor 2023 – 1.7.
  2. Ryskeldinova S, Zinina N, Kydyrbayev Z, Yespembetov B, Kozhamkulov Y, Inkarbekov, D, Assanzhanova N, Mailybayeva A, Bugybayeva D, Sarmykova M, Khairullin B, Tabynov K, Bulashev A, Aitzhanov B, Abeuov K, Sansyzbay A, Yespolov T, Renukaradhya GJ, Olsen S, Oñate A, Tabynov K. Registered Influenza Viral Vector Based Brucella abortus Vaccine for Cattle in Kazakhstan: Age-Wise Safety and Efficacy Studies / Frontiers in cellular and infection microbiology. https://doi.org/10.3389/fcimb.2021.669196. Category Quartile Q2. CiteScore 2023 7.9, percentile – 74. Journal Impact Factor 2023 – 4.5.
  3. Bugybayeva D, Kydyrbayev Z, Zinina N, Assanzhanova N, Yespembetov B, Kozhamkulov Y, Zakarya K, Ryskeldinova S, Tabynov, K. A new candidate vaccine for human brucellosis based on influenza viral vectors: a preliminary investigation for the development of an immunization schedule in a guinea pig model / Infection disease of poverty. https://doi.org/10.1186/s40249-021-00801-y. Category Quartile Q1. CiteScore 2023 16.7, percentile – 98. Journal Impact Factor 2023 – 4.5.
  4. Yespembetov B., Syrym N., Syzdykov M., Kuznetsov A., Koshemetov Zh., Mussayeva A., Basybekov S., Kanatbayev S., Mankibaev A., Romashev C. Impact of geographical factors on the spread of animal brucellosis in the Republic of Kazakhstan / Comparative Immunology, Microbiology and Infectious Diseases. Volume 67, December 2019, 101349 https://doi.org/10.1016/j.cimid.2019.101349. Category Quartile Q2. CiteScore 2023 4.6, percentile – 89. Journal Impact Factor 2023 – 2.
  5. Abay Zh., Sadikaliyeva S., Nurpeisova A., Jekebekov K., Shorayeva K., Yespembetov B., et.al. Breaking the Barrier: SARS-CoV-2 Infections in Wild and Companion Animals and Their Implications for Public Health / Viruses 2024, 16(6), 956; https://doi.org/10.3390/v16060956. Category Quartile Q2. CiteScore 2023 4.6, percentile – 89. Journal Impact Factor 2023 – 3.8.
  6. Abay Z., Nurpeisova A, Shorayeva K, Sadikaliyeva S, Yespembetov B, Syrym N, Sarmykova M, Jekebekov K, Abitayev R, Tokkarina G, Kalimolda E, Absatova Zh. Safety and Protective Efficacy of a Candidate Vector-Based Vaccine for Bovine Tuberculosis / https://doi.org/10.3390/vaccines11071199. Category Quartile Q1. CiteScore 2023 8.9, percentile – 83. Journal Impact Factor 2023 – 5.2.
  7. Abay Z, Sadikalieva S, Shorayeva K, Yespembetov B. Phylogenetic analysis of prospective M. bovis antigens with the aim of developing candidate vaccines for bovine tuberculosis / Journal of genetic engineering and biotechnology. https://doi.org/10.1186/s43141-023-00552-3. Category Quartile Q2. CiteScore 2023 5.7, percentile – 59.
  8. Способ получения векторной вакцины для профилактики бруцеллеза человека / Абдураимов Е.О, Бугыбаева Д.А., Швецов Р.Ю., Закарья К., Еспембетов Б.А., Асанжанова Н.Н., Рыскельдинова Ш.Ж., Кыдырбаев Ж., Султанкулова К.Т., Кожамкулов Е.М., Сармыкова М.К., Зинина Н.Н., Инкарбеков Д.А. Республиканское государственное предприятие на праве хозяйственного ведения «Научно-исследовательский институт проблем биологической безопасности» Комитета науки Министерства образования и науки Республики Казахстан. Заявка 2019/0886.1 от 06.12.2019; опубл. 16.04.2021. // Промышленная собственность. Официальный бюллетень. – 2021. – №15.